Tek cümlelik tanım
Klima, bir ortamdaki ısıyı alıp başka bir ortama aktaran cihazdır. Yazın odadan alır dışarı verir, kışın dışarıdan alır odaya verir. Taşıma işini yapan şey, boruların içinde dolaşan ve basınca göre kolayca hal değiştiren akışkandır.
Bu yüzden klimanın iki parçası vardır. İçerideki ünite ısıyı toplar, dışarıdaki ünite topladığı ısıyı havaya bırakır. Dış ünitesi olmayan bir cihaz ısıyı bırakacak yer bulamaz; portatif modellerin hortumla pencereye bağlanmasının nedeni de budur.
Çevrimin dört durağı
Akışkan kapalı bir devrede sürekli aynı turu atar. Her durakta hali değişir ve ısı bir yerden alınıp başka yere bırakılır.
- Kompresör: akışkanı sıkıştırır, sıcaklığını ve basıncını yükseltir. Dış ünitedeki ses buradan gelir.
- Yoğuşturucu: sıkışan sıcak akışkan dış ünitenin kanatlarında ısısını havaya bırakır ve sıvıya döner.
- Genleşme elemanı: sıvının basıncını düşürür, akışkan hızla soğur.
- Buharlaştırıcı: iç ünitedeki soğuk serpantin odanın ısısını çeker, akışkan tekrar gaz olur ve tur baştan başlar.
Su damlaması bu çevrimin doğal sonucu
İç ünitedeki serpantin ortam havasından soğuk olduğu için üzerinde yoğuşma olur, tıpkı buzdolabından çıkan bardağın terlemesi gibi. Toplanan su tahliye tavasına akar ve hortumla dışarı gider.
Yani soğutma yaparken bir miktar su üretilmesi arıza değil, cihazın çalıştığının işaretidir. Suyun içeri damlaması ise ayrı bir konudur ve tahliye tarafında bir tıkanıklık ya da eğim sorununu gösterir.
Isıtmada aynı çevrim ters döner
Isı pompası özelliği olan cihazlarda dört yollu bir vana akışkanın yönünü değiştirir. Artık dış ünite ısıyı toplayan taraf, iç ünite ısıyı bırakan taraf olur. Sıfırın üstündeki havada bile alınabilecek ısı vardır, cihaz onu toplar.
Dış hava iyice soğuduğunda dış ünitenin kanatları buzlanır ve cihaz arada bir çevrimi kısa süre tersine çevirip bu buzu çözer. Isıtırken cihazın bir süre üflemeyi kesmesi bu yüzdendir.
Cihaz tiplerinin kısa haritası
Çevrim hepsinde aynıdır, değişen şey gövdenin biçimi ve havanın nasıl dağıtıldığıdır.
| Tip | Nereye kurulur | Tipik yeri |
|---|---|---|
| Duvar tipi | Oda duvarına, dış ünite balkona | Konutların büyük çoğunluğu |
| Salon tipi dikey | Yere oturur, havayı uzağa atar | Geniş salonlar ve dükkanlar |
| Kaset tipi | Asma tavana gömülür, dört yöne üfler | Ofis ve mağaza |
| Kanallı | Tavan arasına gizlenir, menfezle dağıtır | Villa ve büyük daire |
| Portatif | Tekerlekli gövde, hortum pencereye çıkar | Geçici kullanım |
Klimanın yapmadığı şeyler
Cihaz dışarıdan temiz hava getirmez; aynı odanın havasını dolaştırır ve filtreden geçirir. Havalandırma ihtiyacı ayrı bir konudur, pencere açmanın yerini tutmaz.
Nemi ise bir yan ürün olarak alır. Nem alma modu bu işi öne çıkarır ama cihaz bir nem alma makinesi değildir. Aynı şekilde açık bir balkonu ya da bahçeyi serinletmesi de mümkün değildir, kapalı bir hacim gerekir.
Sonraki adım
Cihazın nasıl çalıştığını bilmek, sorunu tarif etmeyi kolaylaştırır: soğutmuyor mu, üflüyor ama toparlamıyor mu, yoksa su mu damlatıyor. Hangi belirtiyi gördüğünüzü net söylediğinizde neye bakılacağı büyük ölçüde belli olur.
Bu rehber 2026-09-06 tarihinde yayımlandı. Anlatım genel bilgidir; cihazınızın kılavuzu ve yerinde ölçüm esastır.