Klima vakumlama nasıl yapılır ve atlanırsa ne olur

Vakum neyi çıkarmak için yapılır

Fabrikadan gelen bakır boru ve iç ünite içinde hava vardır, havanın içinde de nem. Sistem kapalı devrede yalnız soğutucu akışkan ve yağ bulunmalıdır; geri kalan her şey yabancı maddedir.

Nem burada asıl sorundur. Akışkan ve yağla birlikte dolaştığında zamanla asidik bir yapı oluşturur; bu yapı sargıları ve conta yüzeylerini içeriden yorar. Etkisi ilk gün görülmez, iki üç yıl sonra kompresör tarafında ortaya çıkar.

Havanın kendisi de zararsız değildir. Yoğuşmayan gaz olarak sistemde kalır, basıncı yükseltir ve cihazın soğutma kapasitesini düşürür.

İşlem sırasında ne yapılıyor

Ara tesisat bağlandıktan sonra dış ünitedeki servis ağzına ölçüm hattı ve vakum pompası takılır. Pompa hattaki havayı çeker, basınç mutlak sıfıra yaklaştıkça içerideki nem buharlaşıp dışarı taşınır.

Kritik nokta süre değil ulaşılan seviyedir. Teknisyen göstergedeki değeri izler; hedeflenen seviyeye inildikten sonra pompa durdurulur ve hat bir süre kapalı bekletilir. Değer geri yükseliyorsa ya nem tam çıkmamıştır ya da bir noktada sızdırma vardır.

Bekleme testi geçildiğinde vanalar açılır ve akışkan sisteme yayılır. Bu adımların tamamı ölçüm cihazı ve deneyim ister, kullanıcı tarafından yapılmaz.

Süreyi ne uzatır, ne kısaltır

Sabit bir süre yoktur, çünkü çıkarılacak hacim ve nem miktarı her montajda farklıdır.

• Boru hattı uzadıkça çekilecek hacim büyür, işlem uzar.
• Yağmurlu ve nemli havada yapılan montajda hattın içine giren nem daha fazladır.
• Boru uçları montajdan önce açık bırakıldıysa hem toz hem nem girmiştir.
• Söküp taşınan cihazlarda hat yeniden açıldığı için işlem baştan gerekir.
• Pompanın kapasitesi ve yağının durumu ulaşılabilecek seviyeyi belirler.

Kısa yol denemeleri neden yetersiz

Sahada bazen hattaki havanın cihazın kendi akışkanıyla süpürülmesi tercih edilir. Bu yöntem havanın bir bölümünü dışarı atar ama nemi çıkarmaz, çünkü nemi uzaklaştıran şey basıncın düşürülmesidir.

Bu tercih montaj gününde sorun üretmez. Cihaz soğutur, müşteri memnun ayrılır ve fark yıllar sonra tıkanma, buzlanma ya da kompresör şikâyetiyle ortaya çıkar. Zaman kazandıran adım sonradan en pahalı kalem olur.

Müşteri olarak neyi görebilirsiniz

Ölçüm bilgisi olmadan da montajın bu adımı içerdiğini anlayabilirsiniz. Aşağıdakiler teknik bilgi gerektirmez, sadece bakmayı gerektirir.

• Montaj ekibinde ölçüm göstergesi ve bir pompa var mı, çantada mı kaldı mı.
• Cihaz çalıştırılmadan önce bir bekleme dönemi oldu mu.
• Boru uçları montaja kadar kapalı tutuldu mu, yere açık bırakıldı mı.
• İşlem sonrası soğutma denemesi yapılıp üfleme sıcaklığı ölçüldü mü.
• Yapılan işlemler yazılı olarak teslim edildi mi.

Atlandığında ortaya çıkan şikâyetler

İlk belirti genelde beklenenden zayıf soğutmadır; cihaz çalışır ama odayı geç toparlar. Ardından ince borunun belirli bir noktasında buzlanma başlar, çünkü nem daralan kesitte donarak akışı kısar.

Uzun vadede kompresör tarafında yorulma görülür ve onarım maliyeti montaj sırasında harcanacak yarım saatin çok üstüne çıkar. Bu yüzden yeni montajda bu adımı sormak, sonradan yapılacak her kontrolden ucuzdur.